zaterdag 4 juni 2016

Sterren kijken met je iPad

De tijd voor lekker lange zomeravonden in de tuin, voor de tent of op het strand is weer aangebroken. Kijk je dan wel eens omhoog naar die fonkelende sterren boven je? Vraag je je dan af wat je ziet? Daar zijn schitterende apps voor! Ze vertellen je moeiteloos dat je naar Jupiter, Mars of de Grote Beer kijkt. Zonder te pretenderen een volledig overzicht te geven van het grote aanbod, ben ik enthousiast over de volgende iPad apps. De apps zijn te verdelen in twee categorieën: sterrenkaarten en algemene informatie.

Sterrenkaarten
GoSkyWatch Planetarium. Deze app maakt gebruik van de gps, kompas en gyroscoop in de iPad om op het scherm te laten zien waar je de ‘camera’ van de iPad op richt. Met de Go-to functie kies je een planeet of sterrenbeeld en op het scherm wordt met een pijltje aangegeven welke kant je uit moet draaien en of je meer omhoog moet kijken. Het programma beschikt over een nachtmodus, waarbij het beeld in roodtinten wordt weergegeven. De app is er in een gratis en betaalde variant.

SkySafari 5. Net als GoSkyWatch helpt deze app je met het vinden van sterrenbeelden en planeten. Daarbij is de app zeer mooi uitgevoerd. De sterrenbeelden worden aangegeven met figuren die we ook wel kennen van het programma Stellarium. Dit programma beschikt ook over een nachtmodus en kan je via de optie Tonight’s best langs de mooiste objecten voor die betreffende avond sturen. Er is ook een Pro versie.

SkyView. Ook een planetariumapp waarmee je de hemel kunt bekijken. Een mooie toevoeging aan deze app is een widget voor in het berichtencentrum. De widget geeft aan waar de highlights er die avond te zien zijn. Als het internationaal ruimtestation overkomt wordt dit vermeld. Dus als je Hue lamp met het ISS recept van IF knippert om te melden dat het ruimtestation eraan komt, check je met deze app snel waar je het ISS kunt vinden.


Moon Globe. De app is een kaart van de Maan. Op de kaart zijn de namen van de kraters en zeeën te vinden. In bijvoorbeeld de Mare Tranquillitatis is de landingsplaats van de Apollo 11 aangegeven. De app is gratis; voor de HD versie moet worden betaald.

Planets. De app kan in 2D en 3D tonen waar de planeten staan. Ook geeft het de tijden aan wanneer een planeet zichtbaar is op jouw positie. De app is gratis.

Algemene informatie
NASA Television. Met deze app kun je naar de live uitzendingen of video’s kijken van NASA tv. Raketlanceringen zijn hier bijvoorbeeld live te volgen. De beelden kunnen ook via AirPlay naar je televisie (met een Apple tv) worden verstuurd. Echt een must voor je iDevice. De app is gratis.

ESA Bulletin. De Europese ruimtevaart organisatie geeft een magazine uit. Je kunt je daar op abonneren om het thuis gestuurd te krijgen. Maar je kunt het ook in een app lezen. De app is gratis.

SoHO viewer. De app toont beelden van de zon van het Solar and Heliospheric Observatory. Je kunt structuren zien op de zon en er is een beeld waarop je kunt zien of er zonnevlekken zijn.

Exoplanets. Er worden steeds meer planeten ontdekt bij andere sterren. Met deze app blijf je op te hoogte van nieuwe ontdekkingen.

Gebruik jij een handige app die hier niet tussen staat? Deel het onder deze blogpost.

Ik publiceerde eerder een artikel over astronomie apps in het maandblad van Sterrenvereniging Astra Alteria.

zaterdag 7 mei 2016

Mercurius verduistert de zon

Nou ja, voor een piepklein stukje dan. De planeet Mercurius staat maandag 9 mei 2016 tussen 13.12 uur en 20.41 uur precies tussen de aarde en de zon. Daardoor blokkeert de planeet het zonlicht voor ons aardlingen. Als de maan dat doet noemen we het een zonsverduistering. Mercurius staat echter veel verder van de aarde dan de maan, waardoor de planeet heel klein lijkt. De hoeveelheid zonlicht die Mercurius blokkeert is daarom ook heel klein. De planeet schuift als het ware over de felverlichte zonneschijf heen. Het fenomeen dat we maandag kunnen aanschouwen wordt daarom een Mercuriusovergang genoemd.
bron: Espace pour la vie

Om de Mercuriusovergang te kunnen zien heb je meer nodig dan het blote oog. Sowieso moet je nooit zonder bescherming naar de zon kijken. Gebruik altijd een eclipsbril om gewoon te kijken en speciale zonnefilters op een telescoop of verrekijker. Anders krijg je hetzelfde effect als hoe je vroeger met een vergrootglas een brandgat kon maken in een krant, alleen dan in je netvlies. Geen aanrader.

Maar het is wel een aanrader om te gaan kijken naar de Mercuriusovergang. Je ziet een planeet die zich in helse temperaturen een weg baant langs de zon. De eerste planeet van ons zonnestelsel draait in 88 dagen om de zon. Toch is er niet elke 88 dagen een Mercuriusovergang. De banen van Mercurius en onze aarde rond de zon zijn niet gelijk, waardoor in een eeuw maximaal 14 keer een Mercuriusovergang te zien is.

Wat ik fascinerend vind aan het zien van een Mercuriusovergang, is, dat het je bewust maakt van het grotere geheel waar we als mens deel van uit maken. Je kunt met je eigen ogen de beweging van een planeet in het zonnestelsel zien. Dit geeft mij een voorstelling bij het beeld van het ruimteschip aarde op zijn jaarlijkse reis rond de zon.

Heb je geen middelen om veilig naar de zon te kijken of wil je gezellig samen kijken, check dan of je bij een sterrenwacht in de buurt terecht kunt. Zo kun je in Ede kijken bij Astra Alteria op het Kerkplein bij de Oude Kerk. Astra Alteria geeft op hun site ook tips over hoe je door middel van projectie veilig naar de zon kunt kijken.

Een aantal van mijn #spacetweep vrienden zijn door ESO geselecteerd om in de Atacama woestijn in Chili de Mercuriusovergang te komen bekijken bij de Very Large Telescope. Volg de belevenissen van deze mazzelaars op Facebook en Twitter met de hashtag #meetESO.

bronnen: Astra Alteria en Astroblogs.

zondag 10 april 2016

Wegwezen met Waze

Toen ik net een auto had heb ik lang getwijfeld of ik een TomTom zou kopen. Uiteindelijk besloot ik dat je beschikbare technologie gewoon moet gebruiken. Gemak dient de mens. Daarna reed ik jaren door het land vertrouwende op mijn navigatiesysteem. Inmiddels bevat een beetje smartphone wel gps. Met een kaartenapp zie je eenvoudig waar je bent en kun je je naar je plaats van bestemming laten begeleiden. Handig, maar dit valt in het niet bij Waze. Ik ben een enthousiaste Wazer en ik vertel je graag waarom.

Actueel en overzichtelijk
Screenshot van Waze op iPhone 5s.
Waze is een sociaal navigatiesysteem. De gebruikers kunnen via de app files, flitsers en gevaarlijke situaties doorgeven die realtime bij de andere Wazers in beeld komen. Dit zorgt ervoor dat als er op je route een file is ontstaan, de app een alternatieve route voor je zoekt om je vertraging te beperken. Dat het fijn is om door andere Wazers gewaarschuwd te worden voor een flitser hoef ik vast niet uit te leggen. Waar de kaarten van traditionele navigatiesystemen voortdurend achterhaald zijn, wordt Waze zeer regelmatig geüpdatet vanuit de community. Toen er een weg naar mijn werkplek permanent werd afgesloten 'wist' Waze dat direct. Ook stond de nieuw geopende weg direct op de kaart. Sinds de laatste update weet Waze ook wat de maximum snelheid is op de plek waar je rijdt. Dit is een feature die ik ten opzichte van mijn vertrouwde TomTom miste. Zelfs de verschillende toegestane snelheden, ingeval de spitsstrook open is of als het na 19 uur is, zijn bij Waze bekend. Hier ben ik enorm blij mee, want ik vind die wisselingen in toegestane maximum snelheden op de snelwegen nogal verwarrend. En als je te hard gaat waarschuwt Waze je luid en duidelijk. Ook fijn. :)

Puur gemak
In de app kun je het adres van je werk en je huis instellen. Als je in het berichtencentrum van iOS 8/9 de Waze widget gebruikt, kun je de app eenvoudig starten. Door bijvoorbeeld op het knopje Thuis te drukken stel je direct de snelste route naar huis in. Waze kan ook de afspraken in je agenda lezen. Als je bij zo'n afspraak de locatie goed invult, kan Waze deze informatie overnemen en de locatie bovenaan in de navigatielijst zetten. Het instellen van de route voor vertrek is daarmee zo gepiept.

Sociaal
De sociale kant van Waze zit hem ook in de communicatiemogelijkheden met je vrienden binnen de app. Als jij en je Waze vrienden naar dezelfde locatie gaan, kun je zien waar iedereen is en hoe lang het nog duurt voordat ze arriveren. De app biedt ook de mogelijkheid om iemand op de hoogte houden van je aankomsttijd. Erg handig als diegene op je wacht voor het eten. Na een eerste sms met een indicatie van de aankomsttijd, verstuurt Waze twee minuten voordat je voor de deur staat nog een sms. De kok kan de pannen dan alvast op tafel zetten.
Ik ben een Waze Ridder!

Waze Ridder
Om je te stimuleren om flitsers en files door te geven krijg je punten als je een melding doet. En voor iedere kilometer die je maakt met Waze krijg je ook punten. Deze punten bepalen je rang op de ranglijst en jouw niveau. Je begint namelijk als Waze Baby. Inmiddels ben ik opgeklommen tot Waze Ridder!

Snoepjes
De makers van Waze trakteren je soms op een grapje. Rond de première van de Star Wars film gaven ze de stem van C3PO uit Star Wars cadeau. Deze maakte hilarische opmerkingen als je bijvoorbeeld een roodlichtcamera naderde. En als je arriveerde op de plaats van bestemming, sprak C3PO de bekende woorden, "You've arrived!!! ...What a desolate place this is." Daarmee begon ik steevast de dag met een grijns. Ook verstoppen de makers van Waze soms snoepjes, cadeautjes of NBA basketballen op je route. Als je over zo'n snoepje rijdt verzamel je punten. Volkomen onzin natuurlijk, maar daarom gewoon superleuk. Vind ik.
Dus word je ook Wazer?

NB. Als je een melding doet in de app, doe dat dan vooral veilig. Je hebt niets aan een paar Waze punten als je vervolgens in de vangrail hangt. :)